Coach laat veel te veel technieken ongebruikt, bewijst nieuw onderzoek

Dat een coachingstraject in veel gevallen effectief is weten we, daar is tenslotte veel onderzoek naar gedaan. Over de ingrediënten van een effectief coachingstraject weten we echter veel minder, en dus is het interessant als iemand ze onder de loep neemt. Precies dat gebeurde recentelijk, in een literatuurstudie waarin de effectiviteit van gedragsveranderingstechnieken met elkaar werd vergeleken. Immers: gedragsverandering is een doel van veel coachingstrajecten, en dus heeft de effectiviteit van een techniek om zo’n verandering te bewerkstelligen grote impact op het al dan niet slagen van een begeleidingstraject.

Gebrek aan onderzoeksmateriaal opvallendste resultaat

Voor we het gaan hebben over de resultaten van het onderzoek, is allereerst een disclaimer op z’n plaats. Het onderzoek in kwestie staat namelijk behoorlijk ver af van de loopbaanwereld. Dat wil zeggen: erin werd gekeken naar de effectiviteit van gedragsveranderingstechnieken op mensen met diabetes – zij dienden omwille van hun gezondheid hun levensstijl aan te passen. En toch zijn de onderzoeksresultaten relevant: het is immers aannemelijk dat iemand die goed reageert op gedragsveranderingstechnieken ten behoeve van zijn gezondheid eenzelfde reactie laat zien als die technieken ten behoeve van zijn loopbaan worden toegepast.

Iemand die goed reageert op technieken ten behoeve van zijn gezondheid zal dat ook doen als het om z’n loopbaan gaat

Kijken we, met die disclaimer achter de rug, naar het meest opvallende onderzoeksresultaat? Dan zien we iets dat niet in de hypothese van de onderzoekers voor zal zijn gekomen. Van de 93 technieken waarvan de wetenschappers de effectiviteit hoopten te achterhalen, bleken namelijk slechts 23 voor te komen in hun literatuur. Zelfs voor de hand liggende aanpakken, zoals het met een cliënt bespreken van de positieve gevolgen van zijn gedragsaanpassingen uit het verleden, kwamen in de praktijk te weinig voor om er effectiviteitsconclusies op los te kunnen laten. De eerste aanbeveling die de onderzoekers aan coaches kunnen doen luidt dus: experimenteer met meer technieken.

Meerdere wegen naar Rome

Van de 23 technieken waarover de onderzoekers wél uitspraken konden doen, bleek bijna elke techniek een even grote (al zei het een bescheiden) impact te hebben op het gedrag van een coachee. In andere woorden: meerdere wegen blijken naar Rome te leiden – welke aanpak een coach precies kiest, had weinig effect op de uiteindelijke slagingskans van een gedragsveranderingstraject. Let op: dat meerdere wegen naar Rome leiden, betekent niet dat ieder pad je uiteindelijk bij de Paus brengt. Twee technieken in het onderzoek hadden namelijk duidelijk géén effect op het gedrag van coachees.

Dat meerdere wegen naar Rome leiden, betekent niet dat ieder pad je bij de Paus brengt

Volgens Eefje Rondeel, specialist op het gebied van science based-coaching, zouden de resultaten van het onderzoek erop kunnen wijzen dat coaches zichzelf veel vrijheid kunnen permitteren bij de invulling van hun trajecten. De resultaten laten immers zien dat de ene techniek niet per se meer effect heeft dan de ander. Dat alles schrijft ze in een artikel over het onderzoek, dat recent werd gepubliceerd op de website van coachesorganisatie Nobco.

Verder lezen?

Ben je benieuwd naar de volledige lijst van de 93 gedragsveranderingstechnieken zoals die werd opgesteld door de onderzoekers? Dan kun je hem, in de vorm van een app, downloaden. Via deze link doe je dat met een Apple-apperaat, Android-gebruikers kunnen bij deze link terecht.

Wat loopbaanprofessionals van minister Robbert Dijkgraaf over het mbo moeten weten

Robbert Dijkgraaf, demissionair minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, zette zich in 2023 – en overigens ook daarvoor – keihard in voor het mbo. Recruitersplatform Werf& beloonde hem voor dat werk met een award voor Impactmaker van het Jaar. In een bijbehorend interview vertelde de kersverse prijswinnaar waarom het mbo hem aan het hart gaat: ook voor loopbaanprofessionals bevatte zijn verhaal een aantal belangrijke lessen.

Mbo voor iedereen, dus ook voor vwo’ers

Allereerst: het mbo moet volgens Dijkgraaf niet langer een b-keus zijn voor mensen voor wie het hoger onderwijs te hoog gegrepen is. Op die voet doorgaan is wat hem betreft geen optie, omdat mbo’ers simpelweg te hard nodig zijn bij het oplossen van uitdagingen in de toekomst – de energietransitie is daarvan slechts een voorbeeld. En dus heeft de reputatie van het beroepsonderwijs een omslag nodig, vindt de minister: het moet gezien worden als interessant, waardevol en belangrijk; iets voor iedereen. In een ideaal scenario zou een loopbaanprofessional die tegenover een vwo-scholier zit zijn of haar opties in het mbo kortom net zo serieus bespreken als diens opties aan de universiteit.

Het mbo moet niet langer een b-keus zijn voor mensen voor wie het hoger onderwijs te hoog gegrepen is

Dijkgraaf weet, zo laat hij in het interview verder optekenen, dat er nog veel werk valt te verzetten voor het zover is. “Vwo-leerlingen die nu zeggen: ik ga een mbo-opleiding doen, krijgen vaak nog de opmerking: wat ga je nou doen, zonde van je talenten.” Toch ziet de demissionair minister potentie voor de reputatieomslag waar de arbeidsmarkt wat hem betreft naar snakt. “Er is [tenslotte] een grote groep die niet happy wordt van die opwaartse druk, die niet hun bestemming vindt op de universiteit. Dan moet je als maatschappij ook zeggen: joh, wij willen dat jij op je plek komt, en dat willen we ook mogelijk maken.” De implicatie is duidelijk: die plek zou op het mbo kunnen zijn.

Peter Boerman (Werf&) in gesprek met Robbert Dijkgraaf

Supporter van skills

Verder interessant voor loopbaanprofessionals, is wat Dijkgraaf in het interview vertelt over het skillsdenken op de arbeidsmarkt – een transitie waar de loopbaansector eveneens een grote rol in speelt. Wat blijkt? De demissionair minister is groot voorstander van de focus op vaardigheden, die al begint in het onderwijs. 

“Werkgevers vragen niet meer om diploma’s, maar om combinaties van vaardigheden”

“Werkgevers vragen niet meer om diploma’s, maar om combinaties van vaardigheden”, vertelt hij. “En het onderwijs zal die combinaties moeten aanleveren. Dat is nooit helemaal af. Maar onze eenheid zal hoe dan ook steeds meer die vaardigheid of skill zijn, en steeds minder dat statische diploma.”

Meer lezen?

Benieuwd naar het hele interview dat Peter Boerman namens Werf& met Robbert Dijkgraaf afnam? Via deze link lees je het terug.

Hoe goed is het Nederlandse coachingsgilde opgeleid?

Wie in de markt is voor een loopbaancoach, zoekt iemand die weet waar-ie het over heeft. Een goede opleiding zegt daarbij natuurlijk niet alles – een gedegen loopbaancoach moet allereerst zijn capaciteiten laten zien door een plaatsje in het Noloc-register te bemachtigen – maar het geeft wel een indicatie. Immers: wie een academische achtergrond heeft, laat een zekere theoretische onderlegging zien, en die komt in het coachingsvak goed van pas.

Hoog opgeleid (in niet verrassende velden)

Als we dit onderzoek mogen geloven, dat Onderzoekdoen.nl in opdracht van coachingsorganisatie Nobco uitvoerde, is er wat dat betreft goed nieuws. Het laat namelijk zien dat 60% van de coaches in Nederland een wo-diploma heeft, en 35% een hbo-opleiding heeft afgerond. 2% heeft zelfs een PhD in handen.

60% van de coaches in Nederland heeft een wo-diploma, en 35% rondde een hbo-opleiding af

Het onderzoek in kwestie, dat begin 2023 onder bijna tweeduizend coaches werd uitgevoerd, geeft overigens ook inzicht in welk vak die hoogopgeleide coaches precies afstudeerden. Grote verrassingen levert dat niet op: 29% deed iets met gezondheidszorg of sociale dienstverlening, en 24% zat in de sociale wetenschappen. Kortom: mensen die het één en ander van gedrag weten. 27% deed daarentegen iets met economie, dat zijn vast de coaches bij wie je je voor hard arbeidsmarktadvies kunt melden.

Waarom dan die negatieve media-aandacht?

Bovenstaande cijfers zijn duidelijk. Het coachingsgilde in Nederland mag dan wel een onbeschermd beroep uitoefenen (dat wil zeggen: iedereen kan zomaar coach worden) maar dat doet niets af aan haar kennis van zaken. Dat gegeven staat echter in schril contrast met de media-aandacht (zoals bijvoorbeeld dit bericht) waarmee de beroepsgroep de afgelopen tijd te maken krijgt. Die doet, om even te chargeren, geloven dat een nieuwe influx aan coaches in het wilde weg aanmoddert, en in ieder geval geen studie van het vak heeft gemaakt.

Je zou kunnen zeggen dat nieuwe coaches simpelweg een dienst leveren aan een groeiende vraag uit de markt

Een verklaring voor die discrepantie kunnen we op meerdere plaatsen zoeken. Je zou bijvoorbeeld kunnen zeggen: een universiteitsdiploma maakt je nog geen goede coach – de mensen waar we in de media over horen zijn misschien goed opgeleid, maar geven toch slecht advies. Of je zou de mediaberichten gewoon niet kunnen geloven, en zeggen dat die nieuwbakken coaches helemaal niet zo slecht zijn, en simpelweg een dienst leveren aan een groeiende vraag uit de markt.

Kleine discrapantie

Een veel waarschijnlijker antwoord zit hem echter in de demografie van respondenten uit het onderzoek: daaruit blijkt dat slechts 17% van de mensen die de vragenlijst invulden korter dan drie jaar in het vak zitten. En dat terwijl het coachingsvak op dit moment booming is – in de afgelopen 10 jaar groeide de professie met 250%

Voor een representatief beeld moeten we meer weten over nieuwe coaches

Om een representatief beeld van het opleidingsniveau van coaches te krijgen, moeten we kortom meer horen van die ‘nieuwe’ coaches. Zijn die ook allemaal naar de universiteit geweest? Berichten uit de media doen in ieder geval vermoeden van niet… Tot daar meer over duidelijk is, is het voor hulpzoekers kortom zaak om zich bij door Nobco of Noloc gecertificeerde coaches te melden – iets dat ze overigens ook steeds vaker doen. Zo weten ze immers zeker dat ze met een coach met een gedegen opleiding te maken hebben.

Finland heeft een competentieraamwerk voor loopbaancoaches, wij straks ook?

Een goede loopbaanbegeleider is professioneel, goed met cliënten en werkt georganiseerd. Dat klinkt misschien logisch, maar wetenschappers aan de universiteit van Jyväskylä (in Finland, zoals de plaatsnaam al doet vermoeden) hebben het niet voor niets op papier gezet. In Helsinki en omstreken loopt men qua loopbaanbegeleiding namelijk weliswaar ver vooruit op de rest van de wereld, maar tóch wilde de plaatselijke overheid een gestandaardiseerd competentieraamwerk voor de beroepsgroep zien – gewoon om nóg beter te worden. Dat raamwerk is er nu, en aangezien men in Finland de zaken prima voor elkaar heeft, doet de Nederlandse loopbaanbranche er goed aan om er kennis van te nemen.

Drie competenties, drie competentie-lagen

Het competentieraamwerk in kwestie bestaat natuurlijk uit meer dan de drie vrij voor de hand liggende kernvaardigheden uit de inleiding. Wie naar de afbeelding hieronder kijkt, ziet bijvoorbeeld dat elk van de drie skills een onderverdeling in een aantal andere competenties bevat, en ook onder die competenties worden weer specifieke vaardigheden gedefinieerd. Zo valt ‘doelgerichte interactie’ onder de skill ‘communicatie’, die zich op zijn beurt weer onder de paraplu van ‘professionaliteit’ bevindt.

Elk van de drie skills bevat een onderverdeling in een aantal andere competenties

De samenstellers van het rapport benadrukken (onderaan pagina 12, voor de meeschrijvers) dat een goede coach niet per se alle competenties in het raamwerk in zijn of haar arsenaal hoeft te hebben. Veel belangrijker is het, zo lezen we, dat een begeleider een combinatie van vaardigheden heeft die aansluit bij zijn specifieke werkzaamheden. Toch vormt het raamwerk wél een waardevol referentiemiddel, vinden de auteurs, omdat het begeleiders in staat stelt om hun expertise op het gebied van verschillende belangrijke competenties te controleren.

Gebruikstoepassingen voor coaches en hun werkgevers

Het competentieraamwerk is echter veel meer dan alleen een naslagwerk, schrijven de onderzoekers. Voor verreweg de meest bruikbare toepassing van de publicatie moeten we naar de bijgevoegde assessments kijken, aan de hand waarvan coaches kunnen testen in hoeverre ze de competenties uit de tool onder de knie hebben. Daarnaast lezen we dat organisaties met een vacature voor een loopbaanbegeleider het initiatief kunnen gebruiken om een taakomschrijving op te stellen, en als benchmark om coaches objectief met elkaar te kunnen vergelijken. Op dezelfde manier heeft het raamwerk nog talloze andere functies, waarmee zowel begeleiders als werkgevers hun voordeel kunnen doen.

Voor verreweg de meest bruikbare toepassing van de publicatie moeten we naar de bijgevoegde assessments kijken

Vanuit de Europese loopbaansector zijn de reacties op het Finse initiatief wisselend. Onder een LinkedIn-post van een van de auteurs van het rapport zien we enerzijds professionals die het raamwerk met open armen ontvangen – ze schrijven dat het altijd interessant is om te zien hoe elders in de wereld met standaarden voor de beroepsgroep wordt omgesprongen. Kritiek klinkt er echter ook. Zo willen sommigen weten waarom het raamwerk geen waarde aan de arbeidsmarktkennis van een loopbaanbegeleider hecht. Mocht het Finse initiatief het Nederlandse coachingsgilde op ideeën brengen, weten we kortom nu waar de verbeterpunten liggen.

Verder lezen?

Is je Fins niet wat het geweest is? Goed nieuws, het competentieraamwerk (en het bijbehorende onderzoeksrapport) is in het Engels vertaald. Via deze link lees je het op je gemakje terug.

Dit zijn de 10 thema’s waarmee cliënten zich het vaakst bij coaches melden

‘Op welk(e) gebied(en) komen coachees vooral bij u met coachvragen?’ Dat was één van de vele vragen die onderzoekers in opdracht van coaches-organisatie Nobco begin 2023 aan professionele begeleiders voorlegden. De antwoorden erop geven ons inzicht in de onderwerpen waarmee coaches, en dus ook loopbaancoaches, in Nederland te maken krijgen. Hieronder volgt de top 10, met tussen haakjes het percentage aan respondenten die het thema in kwestie in de enquête aanvinkten.

1. De werk-privé-balans (78%)

Op de krappe arbeidsmarkt van tegenwoordig hebben werkzoekers iets te kiezen. Ze nemen niet langer genoegen met een baan van 40 uur, maar vragen zichzelf in plaats daarvan af: hoeveel tijd wil ik eigenlijk vrijmaken voor werk? Om tot een goed antwoord te komen, is de hulp van een coach goud waard.

2. Zelfontplooiing (73%)

Werkzoekers kiezen niet alleen hoeveel ze willen werken, ze kiezen ook een baan waarin ze kunnen groeien. Maar aan welke voorwaarden moet zo’n werkplek voldoen? Een coach geeft inzichten.

Werkzoekers kiezen een baan waarin ze kunnen groeien

3. Algemene loopbaanvragen (70%)

Wie ben ik? Wat wil ik? Wat kan ik? En als ik die drie dingen weet: waar op de arbeidsmarkt is dan een match? Een coach helpt bij het navigeren van die thema’s.

4. Stress of burn-out (69%)

Arbeidsmarktkrapte betekent ook dat steeds minder mensen steeds meer werk moeten verzetten. Dat levert stress op, met alle gevolgen van dien. Een coach kan bijstaan in het voorkomen of genezen van een burn-out.

5. Samenwerken met collega’s (57%)

Wat zijn jouw vaardigheden en karaktereigenschappen, en hoe verhouden die zich tot die van je collega’s? Een coach kan laten zien hoe iemand het best tot z’n recht komt in een team.

6. Zingeving (56%)

De meeste mensen gaan vijf dagen per week naar hun werk – in die tijd is het dus cruciaal dat ze iets doen dat er écht toe doet. Wat dat zou kunnen zijn? Een coach kan helpen bij het vinden van antwoorden.

7. Leiderschap (47%)

Volgens hetzelfde onderzoek waaruit deze top 10 voortkomt, begeleidt 46% van de coaches middenkader managers. Daarnaast staat 41% van hen operationele leidinggevenden bij, en helpt 38% managers uit hogere kaders. Tel daarbij op dat 33% beginnend managers coacht, en je begrijpt waarom bijna de helft van de respondenten met leiderschapsvragen te maken krijgt.

46% van de coaches begeleidt middenkader managers

8. Omgaan met arbeidsconflicten (43%)

Voordat iets uit de hand loopt, is het fijn om een coach met een frisse kijk op zaken, een onafhankelijke blik en een vakkundige expertise te kunnen raadplegen

9. Competentieontwikkeling (42%)

Op een arbeidsmarkt die zich steeds minder richt op diploma’s, en steeds meer op skills en vaardigheden, is het cruciaal dat mensen zich blijven ontwikkelen. Maar in welke competenties kunnen ze het best investeren? Waar zit rek, en waar juist niet? En zijn ze wel toekomstbestendig? Het zijn stuk voor stuk vraagstukken waar een coach mee kan helpen.

10. Re-integratie (35%)

Kinderen, mantelzorg, een burn-out: talloze dingen kunnen zich voordoen in je levensloopbaan. Om vervolgens weer de arbeidsmarkt te betreden, kan de hulp van een coach goed van pas komen.

Zo helpt Noloc je dit jaar bij je (re)certificering

Het vak van loopbaancoach is nog altijd geen beschermd beroep: iedereen kan morgen een ‘begeleider’-bordje aan de deur hangen om vervolgens cliënten te ontvangen met een carrière-vraagstuk. Niet ideaal voor de kwaliteit van het vak natuurlijk, en dus doen individuen en organisaties steeds vaker uitsluitend zaken met gecertificeerde coaches. En op dat vlak is er aan het begin van dit jaar goed nieuws. Noloc, de certificerende organisatie voor loopbaancoaches, helpt ook in 2024 weer flink bij het (opnieuw) behalen van een certificering, waardoor het op het eerste gezicht intimiderende proces iets eenvoudiger wordt.

Wegwijzer

Het woord ‘eenvoudiger’ behoeft misschien wat extra uitleg. We bedoelen namelijk expliciet níét dat Noloc de lat laag legt voor aspirant Register Loopbaancoaches – de aanduiding voor gecertificeerde begeleiders. Wat we wél bedoelen is dat het pad naar (re)certificering overzichtelijker is gemaakt, en dat er nóg meer hulp beschikbaar is voor professionals die het proces voor het eerst doorlopen.

Wat we wél bedoelen is dat het pad naar (re)certificering overzichtelijker is gemaakt

Wat wil het geval? Allereerst lanceerde Noloc in november vorig jaar een (re)certificerings-wegwijzer. Op de site, die hier te vinden is, zien loopbaancoaches en jobcoaches overzichtelijk welke stappen ze dienen te doorlopen om zichzelf (opnieuw) Register Loopbaancoach of Jobcoach te mogen noemen. Wellicht ten overvloede: recertificeren is iets dat elke professional eens in de vier jaar moet doen om in het register te blijven. 

Vragenuurtje en bijeenkomsten

Om professionals en route naar (re)certificering verder bij te staan, organiseert Noloc ook dit jaar weer allerlei bijeenkomsten voor mensen die hun papieren in de wacht willen slepen. Zo kunnen geïnteresseerden in het re-certificeringsproces op 23 januari een online vragenuur bijwonen, en kunnen aspirant leden hun certifceringsvragen via hetzelfde platform een maand later (op 20 februari) kwijt.

Zo kunnen geïnteresseerden in het re-certificeringsproces op 23 januari een online vragenuur bijwonen

Zo nu en dan pakt Noloc écht uit met een bijeenkomst, zoals bijvoorbeeld afgelopen 11 december. Toen organiseerde het een dag waarop coaches in spé op locatie in Houten door experts werden geholpen met hun trajectomschrijving – een onderdeel van hun portfolio dat onderdeel uitmaakt van het certificeringsproces. Een soortgelijk event staat voor dit jaar vooralsnog niet op de kalender, maar daar zal vast verandering in komen.

Verder lezen?

Ook aan de slag met je (re)certificering? Dan vind je hier een link naar de daarvoor bestemde wegwijzer, en hier de Noloc-agenda, waarin vragenuren en andere evenementen voor (re)certificeerders vermeld staan.

2024 wordt misschien wel het jaar van de identiteit, en dus mag je dit congres niet missen

We ontlenen onze identiteit aan de relaties die we hebben met anderen. Maar wat gebeurt er met mensen die even geen werk hebben, en een belangrijk deel van hun identiteit dus niet aan hun omgang met collega’s kunnen ontlenen? En veel belangrijker nog: hoe kan een loopbaanprofessional bij iemand zonder die werkrelaties tóch nagaan in wat voor professionele omgeving zijn cliënt het beste past? In andere woorden: hoe ontdekt een coach de identiteit van een cliënt, en op welke plekken die identiteit potentieel aansluiting kan vinden bij een baan?

Som van relaties en drang naar iets unieks

Bovenstaande is complexe materie, die meteen een aantal vragen oproept. Die vragen zijn echter de moeite van het beantwoorden waard. Als we beroepsvereniging Noloc mogen geloven, valt het woord identiteit namelijk steeds vaker in de loopbaanbegeleidingswereld. En wie weet, misschien wordt het concept wel de revelatie in de sector van 2024. Hoe dan ook: wie het over identiteit wil hebben, moet wél weten wat dat begrip precies inhoudt. 

Het woord ‘identiteit’ valt steeds vaker in de loopbaanbegeleidingswereld

In dit stuk gaan we daar niet teveel over uitwijden, dat laten we liever aan de experts over. Maar een goed gesprek over het onderwerp begint met de volgende constatering. Mensen ontlenen hun identiteit deels aan hun relaties met anderen, maar dat is slechts één zijde van het verhaal. De andere kant, zo beargumenteren in ieder geval sommige wetenschappers, is het gedrag dat volgt uit de drang van een individu om uniek te zijn – de som van de twee vormt een identiteit. Dit iResearchNet-artikel erover biedt oprecht interessante inzichten.

Liefde voor Leren-congres

Voor een veel beter doordachte, en genuanceerde discussie over de identiteitsvraag, moet je echter op 14 februari in congrescentrum De Reehorst in Ede zijn. Daar vindt op dat moment het Liefde voor Leren-congres plaats, dat wordt georganiseerd door het Tijdschrift voor Ontwikkeling. Het thema van de dag laat zich raden: dat is natuurlijk identiteit. 

Voor een beter doordachte discussie moet je bij het Liefde voor Leren-congres zijn

Tijdens het evenement helpen sprekers als Manon Ruijters, Jan Bransen en Mireille Olliviera je bij het ontdekken van de rol van identiteit in de loopbaanwereld. Ze staan niet alleen stil bij hoe je iemands identiteit achterhaalt, maar gaan ook in op hoe je een passende werkplek vindt voor een cliënt, met diens identiteit als uitgangspunt. De sprekers hoeven die klus overigens niet in hun eentje te klaren: workshops van experts als Helmi van Doorn, Ronald de Pijper en Shayne McCradie brengen de theorie in de praktijk.

Verder lezen?

Ook aan de slag met identiteit, misschien wel een hot topic in de loopbaanwereld van 2024? Dan lees je op de website van het Liefde voor Leren-congres meer over het evenement, en hoe je een ticket ervoor kunt veiligstellen.

Dit waren de 10 best gelezen LoopbaanPro-stukken van 2023

1. Deze robot schrijft binnen 5 seconden een sollicitatiebrief

Toen we dit stuk in januari 2023 publiceerden, hadden we nog geen idee van de impact die AI dit jaar op de maatschappij, en dus ook de loopbaanbegeleidingswereld, zou hebben. Het teruglezen is als stappen in een tijdmachine.

2. Schrijven, pimpen en verbeteren: dit is wat de AI met cv’s kan

In februari kregen we door dat ChatGPT niet alleen brieven kon schrijven, ook voor een cv bleek de robot z’n hand niet om te draaien. Naarmate het jaar vorderde, bleek de lijst van AI-toepassingen voor werkzoekers natuurlijk bijna oneindig.

3. House of HR leert haar mensen om met AI te werken (en houdt hen zo duurzaam inzetbaar)

LoopbaanPro was niet de enige die de potentie van kunstmatige intelligentie in de smiezen kreeg. Over hoe House of HR op de ontwikkelingen inspeelde, schreven we een populair artikel.

4. ‘De Nederlandse loopbaanwereld weet nog weinig van multipotentials – ik wil dat veranderen’

Heel eventjes geen AI, dan. In een interview met loopbaanbegeleider Catelijne Gerlag, schenen we licht op de kwestie van multipotentials – mensen die veel kunnen, en daardoor nooit het gevoel hebben dat ze op hun plek zitten.

5. Nieuwe Aaltje Vincent-cursus laat zien wat loopbaancoach aan ChatGPT heeft

Terug in de wereld van kunstmatige intelligentie, schreven we over een cursus van vooraanstaand loopbaanbegeleider Aaltje Vincent. Zij legde haar vakgenoten dit jaar uit hoe je het onderste uit de AI-kan haalt.

6. Dit is het ideale uurtarief voor zelfstandige loopbaanprofessionals

Mensen helpen bij hun loopbaan doe je natuurlijk vooral uit liefde, maar aan het eind van de maand moet er ook genoeg overblijven om boodschappen te doen. Hoeveel is genoeg? Dat beantwoordden we in dit veelgelezen stuk.

7. Wat je dit jaar moet weten over de Week van de Loopbaan 

LoopbaanPro-lezers waren benieuwd hoe ze in 2023 konden deelnemen aan dit Noloc-evenement, waarin veel mensen laagdrempelig kennismaken met wat een begeleider voor hen kan betekenen.

8. Waarom een nieuwe loopbaan altijd duurzaam moet zijn (en hoe een WEF-rapport daarbij kan helpen) 

Het WEF-rapport in kwestie laat zien welke banen over vijf jaar nog bestaan, en welke jobs juist onderweg naar de uitgang zijn.

9. De internationale loopbaansector strijkt deze zomer neer in Den Haag

Afgelopen zomer vond een internationaal loopbaanbegeleiderscongres plaats in Nederland. Bijzonder natuurlijk, en geen wonder dat mensen erover wilden lezen. Recent werd overigens bekend dat de organisatie-eer in 2024 aan Finland is. 

10. Nieuwe Noloc-toolkit maakt professionals wegwijs in data en skills-markt

Veel loopbaanprofessionals ontdekten in 2023 tot slot nieuwe manieren om mee te gaan met hun tijd. De populariteit van dit artikel is daarvan levend bewijs.

Verder lezen?

Wist je dat we halverwege 2023 óók een top-10 van best gelezen artikelen maakten? Altijd leuk om de twee met elkaar te vergelijken. Dat doe je via deze link!

5 AI-toepassingen waarmee sollicitanten in 2023 hun voordeel deden (mét ChatGPT-prompts)

We stonden afgelopen jaar versteld van de stormachtige doorbraak van kunstmatige intelligentie: toepassingen van de technologie gaven sollicitanten een voorsprong in het recruitmentproces. Vanzelfsprekend schreven we veel over die toepassingen – een loopbaanprofessional die cliënten met AI kan helpen heeft tenslotte óók een streepje voor. Om het jaar af te sluiten, zetten we een vijftal van die toepassingen overzichtelijk op een rijtje: in 2024 doen jouw cliënten er tenslotte net zo goed hun voordeel mee. Per toepassing voegen we bovendien een ChatGPT-prompt toe, waarmee je gegarandeerd het onderste uit de AI-kan haalt.

1. Een sollicitatiebrief genereren of aanpassen

Het is halverwege januari 2023 als we ons eerste stuk wijden aan ChatGPT: sollicitanten kunnen de tool gebruiken om hun sollicitatiebrief door een robot te laten schrijven, melden we. Bijna een jaar later is die kennis zelfs voor de grootste AI-leek gesneden koek. Dus wellicht ten overvloede: om ChatGPT een goede sollicitatiebrief te laten schrijven, voer je de volgende prompt in. ‘Schrijf een gepersonaliseerde sollicitatiebrief voor de rol van [functietitel] bij [bedrijfsnaam]. De functieomschrijving is als volgt: [plak hier de functieomschrijving]. Dit is mijn cv: [plak hier het cv van je cliënt].’

2. Een cv laten maken of oppoetsen

Een maand nadat we schreven dat AI een sollicitatiebrief kon maken, verlegden we onze aandacht naar het cv. Ook voor dat sollicitatiedocument draait een robot z’n hand niet meer om, ontdekten we. Het artikel in kwestie behandelt hoe je een cv door ChatGPT kunt laten opstellen en verbeteren, maar wist je dat de tool cv’s ook kan herschrijven? Wel zo handig, aangezien iedere vacature volgens experts een uniek cv verdient. Je doet het door de volgende prompt aan ChatGPT te voeren: ‘Kun je mijn cv aanpassen aan de rol van [functietitel] bij [bedrijfsnaam]. De functieomschrijving is als volgt: [plak hier de functieomschrijving]. Dit is mijn cv: [plak hier het cv van je cliënt].’

3. Het opbouwen van een netwerk

Natuurlijk schreven we ook in het voorjaar en in de zomer veel over AI, bijvoorbeeld door melding te maken van een cursus over het onderwerp. Wat wilde het geval? Vooraanstaand loopbaanbegeleider Aaltje Vincent nam het initiatief voor een leergang: haar collega-begeleiders konden bij haar ontdekken wat kunstmatige intelligentie voor de beroepsgroep in petto had. In onze AI-artikelen die later dat jaar volgden, werd onze toon echter wat voorzichtiger. We schreven in dit stuk bijvoorbeeld dat AI wonderen kan doen voor de netwerkcapaciteiten van je cliënt, maar dat je wél voorzichtig met de technologie om dient te springen – tools als ChatGPT kunnen tenslotte hallucineren. Hoe dan ook: op het snijvlak van netwerken en AI is de volgende prompt een handige: ‘Schrijf een samenvatting voor mijn LinkedIn-profiel aan de hand van dit cv: [plak hier het cv van je cliënt].’

4. Voorbereiden op een sollicitatiegesprek

Naarmate het eind van het jaar in zicht kwam, begonnen onze stukken over AI zelfs soms met een waarschuwing. In dit artikel, dat gaat over hoe je de technologie kunt inzetten bij sollicitatiegesprekken, laten we zien dat AI in potentie het huidige recruitmentsysteem volledig kan onttakelen. Niet getreurd: we schrijven ook dat, zolang werkzoekers kunstmatige intelligentie verantwoord gebruiken, het nog altijd vooral een hulpmiddel is – ook bij het voeren van een sollicitatiegesprek. De volgende prompt kan helpen: ‘Welke ervaring en vaardigheden moet ik tijdens mijn sollicitatiegesprek benadrukken? Ik solliciteer op een rol als [functietitel] bij [bedrijfsnaam].’

5. Het definiëren van vaardigheden

Ook één van de laatste stukken die we dit jaar aan AI wijdden was waarschuwend van karakter: we kopten zelfs dat experts de alarmklok luidden over de technologie. Dat gezegd hebbende: het stuk gaat deels over een interessante manier waarop AI werkzoekers kan helpen, namelijk het definiëren van hun vaardigheden. Op een arbeidsmarkt die steeds meer skills-gericht is, is het immers belangrijk dat jouw cliënten weten wat ze kunnen. Door bij ChatGPT ‘Kun je uit mijn cv vaardigheden identificeren? Dit is mijn cv [plak hier het cv van je cliënt]’ in te voeren, helpt een robot je die vaardigheden te ontdekken.

Verder lezen?

Meer lezen over alles op het snijvlak tussen AI en loopbaanbegeleiding? Dat doe je via dit LoopbaanPro-filter. Benieuwd naar meer handige ChatGPT-prompts? Dan is deze draad van Twitteraar (of moeten we tegenwoordig X’er zeggen?) Ryan Lazuka een aanrader.

Waarom de arbeidsmarkt haar goede voornemens dit jaar in Denemarken moet zoeken

Met het nieuwe jaar om de hoek is het tijd voor goede voornemens: dingen die we afgelopen jaar verkeerd deden, willen we in 2024 graag veranderen. Dat geldt ook voor de arbeidsmarkt – of liever, voor de mensen die beleid voeren op de arbeidsmarkt. En in een zoektocht naar inspiratie voor wat anders kan, moeten we eens goed in Denemarken kijken. Dat maken we althans op uit een recent blog van Lisa Kessels, dat ze schreef op de website van haar werkgever Wise Up, een arbeidsmarktconsultant.

Ontslag boezemt geen angst in

In dat blog, dat via deze link te vinden is, lezen we namelijk dat men in Denemarken erg flexibel met de arbeidsmarkt omgaat – iets waar het op de Nederlandse markt enorm aan schort. Waar wij met onze handen in het haar zitten omdat we krapteberoepen nauwelijks kunnen opvullen, terwijl er in kansarme sectoren haast meer mensen werkloos dan aan de slag zijn, loopt de boel in Kopenhagen en omstreken relatief gezien op rolletjes.

Waar wij met onze handen in het haar zitten, loopt de boel in Kopenhagen en omstreken relatief gezien op rolletjes

Om te ontdekken hoe de Denen dat precies voor elkaar kregen, raden we je aan het blog van Kessel zelf te lezen. Maar lang verhaal kort? De Scandinaviërs investeren veel in werkloosheidsuitkeringen, waardoor iemand die wordt ontslagen in een veilig vangnet valt. Daardoor is een ontslag niet iets om bang voor te zijn, en daardoor hebben weinig mensen bezwaar tegen het feit dat het voor werkgevers wettelijk gezien eenvoudig is om mensen de deur te wijzen. Het gevolg daarvan? Werkgevers kunnen een risico nemen bij hun recruitmentproces – ze zitten immers niet gauw écht aan iemand vast – en dus is roulatie op de arbeidsmarkt hoger. Niet voor niets veranderen Denen veel vaker van baan dan hun Nederlandse tegenhangers.

Bijscholing voor de Deen, vakbonden voor de ander

Een andere reden dat de Denen zoveel van baan wisselen, lezen we in Kessels blog, is dat hun overheid veel investeert in bij- en omscholingspotjes. Daardoor is iemand die werkloos raakt dat bijna nooit lang: dankzij z’n netjes bijgehouden vakkennis is een nieuwe werkgever tenslotte gauw gevonden. En natuurlijk: al die investeringen kosten geld, vooral wanneer het crisis is en zelfs in het Scandinavische land meer mensen worden ontslagen dan worden aangenomen. Maar het model doorstond de crises van 2008, dat betekent dat het systeem niet zomaar omver te brengen is.

En natuurlijk: al die investeringen kosten geld, maar het model doorstond de crises van 2008

Mocht de Nederlandse arbeidsmarkt elders inspiratie willen tanken, dan kan het vanaf Denemarken nog iets verder naar het noorden kijken: ook in Zweden vond men namelijk een goede manier om de arbeidsmarkt in beweging te krijgen. Hun systeem lijkt in veel op die van de Deense buur, met als verschil dat vakbonden een grote rol spelen. Dit interview, dat LoopbaanPro afnam met vertegenwoordigers van zo’n vakbond, Eva Wikström en Johanna Eliasson, is de moeite van het lezen waard.

Meer lezen?

In detail lezen over het Deense systeem? Achter deze link vind je het hele blog van Lisa Kessels. Het LoopbaanPro-verhaal over het Zweedse systeem vind je hier.

Het Google voor loopbaanprofessionals is supertrots op eindejaarscijfers

Vroeger moesten loopbaanprofessionals in het wilde weg Googelen, wanneer ze zochten naar een specifiek initiatief dat hun cliënt zou kunnen helpen. Dat moet effieciënter kunnen, dachten de mensen achter Platform Naar Werk, en dus richtten ze inmiddels bijna twee jaar geleden een zoekmachine voor het loopbaangilde op. Inmiddels staat die startpagina voor de beroepsgroep als een huis – het platform greep de kerstdagen aan om terug te blikken op wat het de afgelopen tijd bereikte. En dat was nogal wat.

72% vindt Platform Naar Werk nuttig

Uit de infographic die Platform Naar Werk in een recente post op LinkedIn deelde, maken we op dat loopbaanprofessionals afgelopen jaar de weg naar de website en masse wisten te vinden: uit de cijfers blijkt dat bijna 17 duizend unieke bezoekers van de kennisbank gebruikmaakten. Dat deden ze bovendien naar tevredenheid, blijkt verder. In de afbeelding zien we dat 72% van de bezoekers het platform als ‘nuttig’ ervaarde, en 40% zelfs aangaf de website ‘erg nuttig’ te vinden. In de begeleidende tekst die de organisatie bij haar LinkedIn-post schreef, lezen we dat men “supertrots” is op die cijfers.

We lezen we dat de organisatie achter Platform Naar Werk “supertrots” is op de cijfers

Dat Platform Naar Werk de goedkeuring van veel professionals kon wegdragen, is weinig verbazingwekkend. De kennisbank bevat tenslotte inmiddels 427 hulpmiddelen voor coaches, verspreid over 62 branches van de arbeidsmarkt, zien we in de infographic. We ontdekken daarnaast ook dat het hulpmiddel ‘omscholen tot timmerman’ van leer-werkplek-aanbieder Civilion het populairst was, gevolgd door het keuzekompas van Werken bij Defensie. Verder in de top-5? De vacaturesite van de ambulancedienst in Leiden, de geschiktheidstest van de politie en de omscholen-pagina op de website van de Nationale Beroepengids.

Screenshot van de homepage van Platform Naar Werk

19 presentaties bij groter bijeenkomsten

In de infographic vertelt Platform Naar Werk overigens niet alleen over de bezoekers op de eigen website, ook over het bereik op sociale media wordt een boekje open gedaan. Zo ontdekken we dat de campagnevideo van het platform ruim 150 duizend keer bekeken is, en dat bijna tweeduizend mensen updates van het initiatief volgen op LinkedIn.

De campagnevideo van het platform werd ruim 150 duizend keer bekeken

Tot slot wordt het succes van Platform Naar Werk in de echte wereld met ons gedeeld. We leren dat vertegenwoordigers van de website bij 19 grote bijeenkomsten een presentatie hebben gegeven, en dat 74 partijen een demo van het platform kregen. Bovendien werd er bijna twintig keer van de helpdesk – een plek waar coaches hulp kunnen krijgen bij een begeleidingsvraagstuk – gebruikgemaakt.

Meer lezen?

Benieuwd naar de precieze cijfers die Platform Naar Werk afgelopen jaar noteerde? Bezoek dan via deze link de LinkedIn-pagina van het initiatief, om de infographic zelf te bekijken. Benieuwd naar het verhaal achter Platform Naar Werk? Lees dan via deze link het interview dat LoopbaanPro vorig jaar met project-manager Kim Davelaar afnam.

Deze radicale ideeën hoeven beleidsmakers niet te lezen (maar loopbaanadviseurs wel)

Een nieuw jaar bonkt op de deur, en als we in dat nieuwe jaar met allerlei problemen op de arbeidsmarkt willen afrekenen, is fundamentele verandering nodig. Als het aan arbeidsmarktexpert Geert-Jan Waasdorp ligt, is daarbij een grote rol weggelegd voor de loopbaansector. Loopbaanadviseurs zijn tenslotte ambassadeurs voor change, schreef hij onlangs in een column voor vakblad Loopbaanvisie.

Verlof bij overlijden huisdier?

Die change dienen loopbaanprofessionals niet alleen in hun cliënten los te maken, maar ook in het systeem, schrijft Waasdorp verder. Hoe? Door de juiste vragen te stellen, natuurlijk. Om ons een beetje op weg te helpen doet hij zelf een voorzetje: hij laat zijn lezers verdwalen in twaalf suggesties die de arbeidsmarkt terug tot leven kunnen wekken – de een nog radicaler dan de ander. Wat te denken van het afschaffen van de cao in de zorg en in het onderwijs, bijvoorbeeld? Op die manier gaan de schaarse verpleegkundigen en leraren eindelijk hun eigenlijke, veel hogere marktwaarde verdienen. Of misschien moeten we verlof mogelijk maken bij het overlijden van een huisdier. Zo’n gebeurtenis kan een werknemer tenslotte ontzettend van slag brengen, en zonder een paar dagen rust hem in een ellenlange burn-out storten. 

Wat te denken van het afschaffen van de cao in de zorg en in het onderwijs, bijvoorbeeld?

De kans dat de twaalf wensen van Waasdorp – de overige tien vind je hier – in vervulling gaan is natuurlijk miniem, dat weet hij zelf ook. Want wie straks ook premier is, Waasdorp zal niet diens Minister van Sociale Zaken worden. En al werd hij dat wel, dan zouden alsnog het gepolder en de lobby-indsutrie hem in de weg staan, schrijft hij met een knipoog in zijn column. Dat geeft allemaal ook niets, want zijn lijst is niet bedoeld voor beleidsmakers – hij is bedoeld voor loopbaanbegeleiders. Zoals de intro al beschreef: Waasdorp ziet in die beroepsgroep mensen die verandering teweeg kunnen brengen. In andere woorden: mensen die out of the box moeten denken, en het systeem anders bekijken. De lijst is dus bedoeld om hen inspiratie te geven, zodat zij verandering op de arbeidsmarkt kunnen aanzwengelen. 

R.I.P. Bikkel

Verander-inspiratie nodig voor 2024

Nog even voor de duidelijkheid: die verandering is echt broodnodig. In een terugblik op 2023 (dat tegelijkertijd een vooruitzicht op 2024 was) schreven we onlangs nog dat het groeiende ziekteverzuim de arbeidsmarktkrapte erger maakt, en dat belangrijke instanties als het UWV de verhoging van individuele productie als noodzaak zien om die krapte op te lossen. Dat waren dan nog maar twee uitdagingen – over de negen andere lees je via deze link in het volledige artikel.

Bij bijna de oplossing van bijna alle arbeidsmarktuitdagingen is voor loopbaanprofessionals een rol weggelegd 

Hoe dan ook: bij bijna al die negen uitdagingen is voor loopbaanprofessionals een rol weggelegd om de arbeidsmarkt op het juiste spoor te krijgen. En of loopbaanprofessionals nu ideeën halen uit de lijst van Waasdorp, of van elders: het gaat erom dat de beroepsgroep met veranderdrang 2024 ingaat. Eén ding is zeker: met Waasdorps bij vlagen bizarre lijst gaat anders naar de arbeidsmarkt kijken zeker lukken.

Meer lezen?

Benieuwd naar de uitdagingen waar de arbeidsmarkt afgelopen jaar mee kampte, en waar we volgend jaar mee af moeten rekenen? Klik dan hier. Wil je de twaalf ideeën van Geert-Jan Waasdorp op je gemakje teruglezen? Dat kan hier.