Employability13/05/2026 · 3 min
Sommigen willen juist weten of ze ook mogen blijven. Als loopbaancoach vind ik dat een hele interessante vraag.
Myriam de Roo is senior loopbaancoach & trainer en oprichter van De Gelukkige Professional.
Het zwarte gat
Veranderen is eng. Voor bijna iedereen, ongeacht leeftijd of werkervaring. Wie nadenkt over een loopbaanstap, kijkt bijna altijd in een zwart gat: geen helder beeld van wat er aan de andere kant ligt. Wel een scherp beeld van wat er mis kan gaan. Dat dan weer wel.
Onder die angst zit iets wat velen van ons zullen herkennen: het onbekende vraagt iets van je wat het vertrouwde niet vraagt. Je geeft zekerheid op voor iets wat nog niet bestaat. Heb je ook geen helder beeld van de volgende stap? Dan wordt dat zwarte gat alleen maar groter.
Bij jongere professionals speelt ook nog mee dat zij zichzelf hoge verwachtingen opleggen – of die van anderen voelen – en dat elke keuze aanvoelt als definitief. Bij oudere professionals klinken de twijfels anders. Maar de angst eronder is dezelfde.
Niet twee, maar allerlei bewegingen
In loopbaancoaching zie je uiteenlopende reacties op die angst. Sommigen zeggen te willen bewegen, maar vinden telkens een nieuwe reden waarom het toch niet kan. Er zijn er ook die zeggen tevreden te zijn, maar waarbij de tevredenheid bij doorvragen meer lijkt op berusting dan op een echte keuze. En uiteraard gaan sommige mensen zonder angst en met veel energie en nieuwsgierigheid op onderzoek. Ze willen gewoon weten wat er mogelijk is.
Als er angst in het spel is, moet ik als coach scherp blijven. Want “ik heb het toch goed” kan twee dingen betekenen: het klopt echt of het is een manier om de verandering te omzeilen. Ik ben altijd alert op excuustruzen: oneigenlijke redenen om vooral wel of juist niet te bewegen.
Wat het nog meer van mij vraagt? In de eerste plaats dat ik goed afstem op de dieperliggende drijfveren en overtuigingen van mijn coachee, inclusief belemmerende patronen en systemische dynamieken. Zodat ik de juiste vragen kan stellen om hem of haar te helpen naar eigen inzichten en antwoorden te komen.
Mijn mening doet er niet toe
Daarnaast dat ik zelf in het niet-weten kan blijven; mijn mening doet er vaak niet toe en soms weet ik het antwoord op de vraag “moet ik blijven of gaan?” ook echt niet.
Belangrijk is dat ik reflecteer op mijn eigen handelen, bijvoorbeeld dat ik oprecht oké ben met iedere uitkomst. En tot slot zal ik telkens inchecken bij de ander: komt mijn coachee steeds dichter bij het antwoord op zijn of haar eigen hulpvraag? Dat vraagt veiligheid, zodat de coachee een eerlijk antwoord durft te geven.
Een voorbeeld uit mijn praktijk. Een leerkracht had tijdens een loopbaantraject besloten haar eigen praktijk te starten als kindermassagetherapeut. Met energie, met plannen, klaar voor actie. Tot ze in ons volgende gesprek terugkwam met een andere boodschap: ze zag er toch van af en wilde weer voor de klas. Terwijl haar dat juist ziek had gemaakt. Na doorvragen bleek dat haar partner het idee niets vond. Die onzekerheid had haar besluit ondermijnd.
Ze ging terug voor de klas. De coaching werd afgerond. Een paar maanden later zegde ze alsnog haar dienstverband op en startte ze haar eigen praktijk. De nood was hoog genoeg geworden, dus risico’s en twijfels deden er minder toe. Dan beweeg je gewoon.
Zekerheid bestaat niet (en dat hoeft ook niet)
Aaltje Vincent zegt het treffend: solliciteren is hopen op een beter leven. Medewerkers die een overstap willen maken, willen die hoop zo concreet mogelijk maken. Begrijpelijk. Maar volledig dicht timmeren lukt niet, want er blijft altijd een onzekere marge.
Het helpt vooral te weten waarom je een keuze maakt. Wat zijn je echte drijfveren? Welke patronen houd je in stand uit gewoonte, uit angst, of uit loyaliteit aan anderen? Pas als je dat helder hebt, kun je een keuze maken die echt van jou is.
De meest onderschatte uitkomst
In loopbaancoaching gaat het niet altijd over doorpakken of doorbreken. Met volle overtuiging blijven is ook een hele waardevolle uitkomst. Dat is niet per se de makkelijke weg of angst voor verandering. Het kan gewoon de beste keuze zijn voor nu. Daar is loopbaancoaching voor bedoeld: ruimte maken voor een bewuste keuze, in plaats van een keuze die je overkomt.
Meer lezen?
