Gezondheid22/10/2026 · 3 min
Als organisatieantropoloog en trainer gaf ze de afgelopen jaren meer dan tweehonderd trainingen over werkgeluk, leiderschap en duurzame inzetbaarheid. Op 15 september verschijnt haar boek ‘Bore-out… en dan?’ bij uitgeverij Thema.
Voor LoopbaanPro beantwoordde ze een aantal vragen over wat bore-out eigenlijk is en waarom je het zo makkelijk over het hoofd ziet.
Een hardnekkig misverstand…
“Dat een bore-out vooral ontstaat doordat iemand te weinig te doen heeft,” zegt Van Eenennaam over het meest voorkomende misverstand. “Natuurlijk kan te weinig werk een rol spelen, maar je kunt óók een overvolle agenda hebben en toch bore-out raken.”
Het gaat volgens haar niet alleen om de hoeveelheid prikkels, maar om de vraag of die prikkels aansluiten bij wat iemand nodig heeft. Word je voldoende uitgedaagd? Kun je je talenten kwijt? Ervaar je plezier en betekenis in je werk? “Je kunt de hele dag druk zijn en toch structureel onderprikkeld raken.”
Dat maakt bore-out lastig te herkennen, ook voor loopbaanprofessionals. Iemand kan ogenschijnlijk prima functioneren en behoorlijk druk zijn, terwijl het werk vanbinnen steeds minder met hem of haar doet. Van Eenennaam wijst ook op de overeenkomst met burn-out. Aan de buitenkant lijken de twee verrassend veel op elkaar. Het verschil zit in wat eraan voorafging: een burn-out ontstaat uit langdurige overbelasting, een bore-out uit langdurige onderprikkeling. “Dat onderscheid is belangrijk, want een bore-out vraagt om een andere aanpak dan een burn-out. Goed doorvragen naar wat er achter de klachten ligt, maakt dus écht verschil.”
Verder kijken dan herkennen alleen
Over bore-out is nog relatief weinig geschreven, en Van Eenennaam wilde met haar boek een stap verder gaan dan uitleggen wat het is en hoe je het herkent. “De vragen die mij minstens zo interesseerden waren: hoe komt iemand hier eigenlijk in terecht? En waarom kan het vervolgens zo moeilijk zijn om er zelf weer uit te komen?”
Daarom kijkt ze in het boek breed naar wat er meespeelt: naar de persoon zelf, naar het werk en de werkomgeving, maar ook naar de samenleving waarin we werken en leven. “In het samenspel van al die factoren kun je beter begrijpen waarom iemand langzaam vastloopt.” Begrijpen is voor haar niet het eindpunt. Een groot deel van het boek gaat daarom over wat je zelf kunt doen om stap voor stap weer meer uitdaging, energie en richting te ervaren.
De verrassing tijdens het schrijven
Wat Van Eenennaam zelf het meest verraste tijdens het schrijven: hoeveel energie onderprikkeling kan kosten. “We denken bij vermoeidheid al snel aan te veel doen. Maar ook van te wéinig uitdaging en prikkeling kun je vermoeid en lusteloos raken. Het is alsof je motor steeds moeilijker aanslaat.”
Juist als verandering harder nodig is, kan het steeds moeilijker worden om in beweging te komen. Weinig zin om dingen op te pakken, initiatief nemen dat steeds meer moeite kost, een langzaam wegzakken in een moeras van passiviteit. “Dat maakt ook begrijpelijk waarom ‘zoek dan gewoon ander werk’ vaak veel te simpel gedacht is. Iemand kan heel goed beseffen dat het zo niet verder kan, maar tegelijkertijd steeds minder energie en actiebereidheid hebben om daar iets aan te veranderen.” Voor loopbaanprofessionals is dat volgens haar belangrijk om te zien: iemand kan wÃllen veranderen, maar toch moeite hebben om daadwerkelijk in beweging te komen.
Klein beginnen werkt beter dan een grote duw
Als loopbaanprofessional wil je natuurlijk vooruit met je cliënt. En als iemand nauwelijks in beweging komt, is het verleidelijk om een extra groot zetje te geven. Zo’n grote stap is volgens Van Eenennaam lang niet altijd nodig. “Het roer hoeft niet meteen helemaal om. Juist kleine experimenten kunnen helpen om te ontdekken waar iemand van ‘aan gaat’, en de drempel om iets te veranderen verlagen. Soms komt de energie om te veranderen pas als je eenmaal in beweging bent.”
‘Bore-out… en dan?’ van Miranda van Eenennaam verschijnt op 15 september 2026 bij uitgeverij Thema.
Foto Miranda van Eenennaam: Milou van Helden
